Lesmateriaal van Pictio is alles behalve saai!

Met modules (kernthema’s) en keuzethema’s ondersteunt Pictio de ICT-lessen volgens de 2019-richtlijn van de SLO Vernieuwingscommissie Informatica havo/vwo. Modules 1 en 2 kunt u al in de onderbouw gebruiken, de andere modules en de keuzethema’s zijn voor de bovenbouw. HAVO-leerlingen kiezen twee keuzethema’s, VWO-leerlingen kiezen vier keuzethema’s.

De modules zijn ook los aanvullend in te zetten naast uw eigen methode. Elke module sluit aan op een of meer (sub)domeinen en behandelt een ICT-case uit de dagelijkse praktijk van een bedrijf in Nederland. De leerlingen worden aangezet om de case zelf op te lossen. Daarmee vormt elke module een aangename afwisseling van uw lesmethode, zonder dat uw jaarplanning hierdoor vertraging ondervindt en zonder hiaten in uw examenprogramma.

Het belang van M&O

Om leerlingen meer kennis te laten vergaren over economie en hen te laten ontdekken welke rol deze speelt binnen de maatschappij, ontwikkelt Pictio lesmateriaal voor het vak M&O. Jaarlijks stromen veel leerlingen door naar studies die gerelateerd zijn aan M&O. Pictio geeft de leerling een brede basiskennis mee, waardoor een betere doorstroming gerealiseerd wordt. M&O wordt hierdoor toegankelijk voor meer studenten.

Nieuwe lesbrieven M&O

Nieuwe lesbrieven M&O Het vak M&O krijgt eveneens veel aandacht van Pictio. Het netwerk van bedrijfspartners die opereren in dit segment is royaal. Deze partners genereren boeiend, interessant en aantrekkelijk lesmateriaal. Het betreft onder meer:

  • Eetcafé de Peer.
  • Master Solutions.

Modules

Centraal bij alle Pictio lesmateriaal staat dat een brug wordt geslagen tussen het onderwijs en het bedrijfsleven. Pictio is opgebouwd uit losse modules. De modules volgen niet precies de domeinen maar zijn op zichzelf staande thema’s die een of meerdere domeinen afdekken. De thema’s behandelen een ICT-case uit de dagelijkse praktijk van een bedrijf in Nederland. De leerlingen worden aangezet om de case zelf op te lossen.

Er zijn modules die passen bij het Kernprogramma en modules die geschikt zijn als Keuzethema.

Dit zijn de beschikbare lesbrieven in Teams:

  • Business Intelligence
  • Arduino
  • Bitcoin en ander cryptogeld
  • Databases
  • Marktplaats Agile
  • Marktplaats Webdesign
  • Drones
  • Hardware
  • Plantion
  • Programmeren in VBE
  • Simcity
  • Sogeti – beveiliging
  • Texas Instruments – Obsolete
  • UX Engineer
  • Virtual Reality
TitelBusiness Intelligence
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma Informatie
Hoort bij domeinC
Behandelde onderwerpenETL, CSV, OLAP, Microsoft Excel, draaitabellen etc.
BeschrijvingMiljoenen auto’s op de weg. Maar hoeveel originele Mini’s rijden er nog rond? Heeft het zin om een garagebedrijf te starten gespecialisserd in deze Mini’s? Dat soort vragen kun je beantwoorden met BI. In deze lesbriefvertellen vertegenwoordigers van Philips, NS, BCC, en diverse andere organisaties in ons land wat BI voor hen in de praktijk betekent. Zo haalde Philips de productie van scheerapparaten terug van China naar Drachten, omdat BI uitwees dat er van alles misging in China.

Informatie verstopt in Big Data
Big Data is er in overvloed, de kunst is om er informatie uit te halen! In deze module ga je spitten in o.a. de archieven van een beleggingsbank, in verkiezingsuitslagen en in het kentekenregister van de Wegdienst voor het Wegverkeer. Ook ga je als BI-specialist aan de slag voor de Schoenensuper. De winkelketen heeft plannen om een nieuw filiaal te openen, maar is dat rendabel? In de rol van BI-specialist verzamel je de gegevens en haal je er de informatie uit waar de directie om vraagt.  
PartnerSchoenensuper
Aantal lesuren3
Bestand in Teams•             Business Intelligence
Business Intelligence
TitelArduiNO
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Physical Computing
Hoort bij domeinM
Behandelde onderwerpenEmbedded systems, Arduino IDE, sensoren en actuatoren.
Stroom, spanning en weerstand.
BeschrijvingSpelen met embedded systems De Arduino is een minicomputer. Je kunt er niet mee appen of tekstverwerken, maar je kunt er wel allerlei leuke en serieuze dingen mee doen. Van een knipperend lampje tot de aansturing van een volledig geautomatiseerd productieproces. Je kunt er  een robot mee laten lopen of een autootje mee laten rijden. Je vindt de Arduino in allerlei ‘embedded systems’, zoals een 3D printer, een koffieautomaat, productierobots enzovoort.

Mechatronica
De Arduino is een machtig mooi instrument om met mechatronica aan de slag te gaan, dus om met elektronica mechanische dingen te laten bewegen. De mogelijkheden van de Arduino zijn werkelijk grenzeloos. In deze lesbrief gaat het erom, dat je die grenzen opzoekt. Bouw bijvoorbeeld een robot, een zelfsturend autootje, een lichtshow op de maat van de muziek. Verzin het maar… de enige grens is je eigen fantasie!  
Partner 
Aantal lesuren4
Bestand in Teams•             Arduino
Arduino
TitelWebsite bouwen
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Usability, kernprogramma Programmeren
Hoort bij domeinO en D
Behandelde onderwerpenHTML, CSS, Javascript, PHP, webdesign
BeschrijvingAan de slag met HTML & CSS, PHP, Usability Websites bestaan uit webpagina’s. Webpagina’s bevatten inhoud of ‘content’. Content is tekst, afbeeldingen, video’s, links, knoppen et cetera. Om de content op een webpagina te plaatsen wordt HTML gebruikt, om de content vorm te geven CSS. Zo eenvoudig is het!

Online training In een korte online training leer je hoe je met slechts tien HTML-codes een website bouwt. Daarna ge je met de lesbrief aan de slag om een professionele website te bouwen voor een bedrijf. Het bedrijf heeft een schets gemaakt hoe de website eruit moet komen te zien, aan jou de taak om hem te bouwen! Met de tien HTML-codes maak je eerst de basis, met nog wat extra codes maak je de site slimmer en met CSS maak je er een professioneel vormgegeven site van!
PartnerAPPART Media, Elkerliek Ziekenhuis Helmond, Frankwatching
Aantal lesuren30
Bestand in Teams
Website Bouwen
TitelDatabases en big data
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma Informatie, keuzethema Databases
Hoort bij domeinC en H
Behandelde onderwerpenSQL, Access, Normaliseren, ERD
BeschrijvingVan Access tot SQL In deze lesbrief ga je gegevens verzamelen van de Top 2000. De complete lijst van 2000 songs ga je vervolgens in een spreadsheet sorteren, rangschikken, doorzoeken naar jouw favoriete nummers enzovoort. Maar een spreadsheet is géén databaseprogramma. Daarom leer je in de volgende blokken van de lesbrief speciale databasetechnieken, zoals SQL, queries, normaliseren, ERD etc. In het laatste blok ga je opnieuw met de Top 2000 aan de slag en ga je alle geleerde databasetechnieken toepassen. Je maakt er een echte database van, in Access en SQL, en je zult zien dat je onvoorstelbaar snel en gemakkelijk allerlei onontdekte informatie uit de Top 2000 kunt halen. 

Top 2000 Je hebt vast en zeker gehoord over de Top 2000, het meest succesvolle radioprogramma van Nederland. Wanneer je een database moet maken, dan is muziek een erg aantrekkelijk onderwerp dan laten we zeggen … eigenlijk elk ander onderwerp. Al heel veel leerlingen gingen je voor, en allemaal geven ze deze lesbrief een zéér hoge waardering! En wie weet, het kan zomaar gebeuren dat je na het maken van deze opdracht, de Top 2000 actief gaat volgen!
PartnerCalaris Webdesign
Aantal lesuren30
Bestand in Teams•             Databases
Databases en Big Data
TitelScrummen
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma A Informatica specifieke vaardigheden
Kernprogramma D Programmeren
Hoort bij domeinA10 (Samenwerken en interdisciplinariteit)
A12 (Informatica-instrumentarium hanteren)
A13 (Werken in contexten)
Behandelde onderwerpenSysteemontwikkelmethodieken,
Watervalmethodiek, Projectfasering,
Werken in projecten, Lean, Agile, Scrum
BeschrijvingSamen werken aan één app Onderaan zie je een ‘scrum board’. Het is een bord aan de wand waarop alle fasen van een ontwikkelproject of productieproces staan vermeld, en waarop de vorderingen met gele sticky notes worden bijgehouden. Zo ziet iedereen waar iedereen mee bezig is.

Dagelijks wordt er vergaderd bij zo’n bord en wordt de status van het project of proces doorgenomen. Je vindt zulke borden bij vrijwel alle bedrijven, waar mensen samenwerken. Of liever gezegd vond… want door Corona moesten veel mensen thuis werken en dan heeft zo’n scrum board op kantoor weinig zin. ‘Online scrum’ is de oplossing.

Team work is samenwerken Wil je samen met anderen (klasgenoten, collega’s etc.) in teamverband aan één app, project of proces werken, dan vertelt deze lesbrief hoe je dat organiseert. Je volgt deze lesbrief samen met een of meer medeleerlingen, maar – afgezien van twee opdrachten – alleen kan ook.
PartnerMarktplaats
Aantal lesuren4
Bestand in Teams•marktplaats
Scrummen
TitelVR met Unity
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma D Programmeren Kernprogramma F Interactie Keuzethema P User Experience
Hoort bij domeinD F P
Behandelde onderwerpenVituele wereld, Avatar, Infinity, Augmented Reality (AR)
BeschrijvingVirtueel ‘echt’ Stel je voor, je bent een parachutist en je landt in het centrum van je woonplaats, vlakbij de kerk. Maar niet echt natuurlijk.

Virtuele werkelijkheid of schijnwerkelijkheid (Engels: virtual reality, afgekort: VR) simuleert een omgeving via een computer om een gebruiker via diverse zintuigen ‘onder te dompelen’ in een ervaring. De meeste VR-omgevingen zijn visueel en auditief, via speciale stereoscopische brillen en geluid, soms worden geur en tastzin toegevoegd. Want VR richt zich op alle zintuigen en ‘ervaring’.

Ontwikkelen en afspelen VR ontwikkel je met speciale software (zoals Vive en Infinity) en hardware, zie de afbeeldingen. Om VR te ervaren heeft de gebruiker een VR-bril op, zoals de Oculus. Een werkende automotor van binnen zien? Zwemmen tussen de haaien? Gebouw of woonwijk inrichten! Tour door opgravingen? Met VR doe je het allemaal, net echt.
PartnerCoVince
Aantal lesuren25
Bestand in Teams
VR met Unity
TitelBusiness Analist
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma C Informatie
Kernprogramma E Architectuur
Keuzethema L1 Netwerkcommunicatie
Hoort bij domeinC E L
Behandelde onderwerpenOnline communicatie, EDIFAX-standaard, MySQL/Excel/Client-Server, Import van externe bestanden
BeschrijvingVindt het probleem én de oplossing De functie ‘Business Analist’  is een van de vele functies binnen het brede ICT-vakgebied. Een Business Analist bestudeert de processen in een organisatie en brengt advies uit over hoe de organisatie en haar medewerkers efficiënter kunnen opereren.

Praktijkcase: Plantion
Plantion is een groot plantenveilingcomplex in Ede. Misschien heb je het wel eens zien liggen vanaf de snelweg. Het bedrijf kampte een tijdje geleden met een probleem dat door een Business Analist is gedetecteerd: kopers aan de veilingklok hadden onvoldoende inzicht in de producten die geveild zouden worden. Inmiddels is dat probleem met ICT opgelost. Jij gaat deze analyse nabootsen en advies uitbrengen overt de oplossing. Je verdiept je in het veilingproces, in plantcodes, in interviews met medewerkers enzovoort. Laat maar eens zien of je tot dezelfde oplossing komt?!
Wil je verder, dan kun je de oplossing daarna ook nog nabouwen in SQL of in Excel. Met de virtuele Pictio veilingklok kun je jouw oplossing ook testen!
PartnerPlantion
Aantal lesuren10
Bestand in Teams•             Plantion 
Business Analist
TitelCryptocoins
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma F2 Maaatschappelijke aspecten van interactie
Keuzethema G Algoritmiek Keuzethema Q Maatschappelijke en individuele invloed van informatica
Hoort bij domein F G Q
Behandelde onderwerpenPeer-to-peer netwerken, Wallets, Public en private keys, algoritmen, koersen, geldstromen.
BeschrijvingBitcoins en ander geld in de mijn De Bitcoin is ‘echte’ valuta, net zoals de euro, de dollar en andere valuta. De Bitcoin stamt uit 2009 en wordt inmiddels door miljoenen mensen en bedrijven gebruikt. De kapper, de broodjeszaak, het tankstation, de boekwinkel, noem maar op. Als ze een Bitcoin rekening hebben kun je er met bitcoins afrekenen. En zij kunnen jou voor jouw part time baan in bitcoins betalen. Na een korte uitleg over Bitcoin, zijn grondlegger en andere cryptocoins, maak je in 10 stappen een Wallet aan om bitcoins uit te wisselen, te betalen etc. Daarna duik je in de techniek en de beveiliging achter de cryptocoins. Zo leer je over de zogenaamde Blockchain en algoritmen. Wil je meer verdieping, begin dan met mining: zoals mijnwerkers kolen delven, zo kun jij coins delven.
PartnerForza Asset Management
Aantal lesuren3
Bestand in Teams
Cryptocoins
TitelComputer Hardware
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema M Physical Computing Kernprogramma E Architectuur
Hoort bij domeinE1 en M
Behandelde onderwerpenROM, RAM, BIOS, CPU, binair rekenen, elektronica vs. elektriciteit, 32/64 bits, chipsfabricage, supercomputers, PCB, north/southbridge, HDD, SSD etc.
BeschrijvingRevenge of the Nerds
Deze lesbrief vertelt je alles over de werking van de computer en over de ‘nerds’ die alle hard- en software hebben bedacht. Je bekijkt een voor een alle onderdelen waaruit het binnenwerk van een computer of laptop is opgebouwd: moederbord, processor, geheugens, videogedeelte enzovoort. Ook kijken we naar verschillende randapparaten en welke soorten daarvan zijn, zoals de LCS, OLED en uLED monitor en hoe je zo’n monito kalibreert.
In de eindopdracht  ga je zelf een paar computersystemen configureren. Dat betekent op zoek gaan naar alle benodigde onderdelen. Maar je hebt een vooraf vastgesteld budget, dus de uitdaging is om de de snelste, slimste en mooiste computer te configureren voor het minste geld.
PartnerInfotheek
Aantal lesuren25
Bestand in Teams•             Hardware
Computer Hardware
TitelSerious gaming: Simcity
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Computional Science
Aardrijkskunde: Stadsgeografie  
Hoort bij domeinR2

Behandelde onderwerpenBouw je eigen stad en simuleer in real time aspecten die samenhangen met een complexe (virtuele) wereld die gebasseerd is op realistische feiten en omstandigheden.
BeschrijvingIn deze lesbrief leer je stap voor stap werken met SimCity. In vier snelle lessen bouw je een complete stad! In de eindopdracht bouw je die stad uit tot een MEGAstad. Je zorgt dat de stad financieel gezond is, veel inwoners telt, alle denkbare voorzieningen heeft en ook dat de burgemeester populair is onder de inwoners!
PartnerEA/ Steam
Aantal lesuren5
Bestand in Teams•             Simcity
Simcity
TitelAlgoritmen
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma B Grondslagen
Hoort bij domeinB
Behandelde onderwerpenFibonaci, Euclides, Algoritme versus heuristiek, constructies (case, repeat, nesting), pseudocode, bubble sort, merge sort, etc.
BeschrijvingComputers zijn er ook gek op Larry Page en Serge Brin zijn de grondleggers van Google. Hun geheim was PageRank, dat miljarden webpagina’s in een oogwenk doorzoekt. De afbeelding toont het principe van PageRank. Hoe werkt Google’s PageRank? Hoe sorteert een smartphone het adressenboek op alfabet? Waarom is elke streepjescode uniek? Het antwoord op dit soort vragen vind je in basis van de informatica: algoritmiek. Computers zijn dol op algoritmen, want een algoritme is een reeks instructies die een voor een worden uitgevoerd om een probleem op te lossen. En daar zijn computers goed in.
PartnerFrits Gubbels
Aantal lesuren6
Bestand in Teams•  
Algoritmen
TitelUser Experience Engineer
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema P User experience
Hoort bij domeinP
Behandelde onderwerpenUsability, UI, UX, UCD, mockup’s, prototypes, HMI and HCI, Nielsen, Shneidermann, Fitt’s law, Prototyper.
BeschrijvingMaak een website of app bruikbaar Bij User Experience (UX) gaat het om de mens achter de computer, de gebruiker. Voelt de computer de gebruiker aan? Beantwoordt een app of website aan de verwachtingen van de gebruiker? Hoe schat hij/zij de waarde van een app of website in voor de business? Hoe ervaart hij/zij de gebruikersinterface, zowel emotioneel, sociaal, cultureel en psychologisch als fysiologisch. Mens en gevoel Om een goede gebruikersinterface te kunnen ontwikkelen moet je weten hoe een gebruiker denkt en hoe hij/zij zal reageren op wat jij maakt. ‘Cognitive science’ is de wetenschap die zich hierin verdiept. Cognitive Science leunt sterk op andere wetenschappen, zoals Psychologie, Sociologie, Antropologie, Biologie, Computer Science en Ergonomie. Naarmate er steeds meer nieuwe apparaten met innovatieve bedieningsmogelijkheden op de markt verschijnen wordt UX steeds belangrijker en worden Cognitieve wetenschappers steeds vaker geraadpleegd bij het ontwerpen, ontwikkelen en evalueren van interactieve (computer)systemen.
Partner 
Aantal lesuren5
Bestand in Teams•             UX Engineer
User Experience Engineer
TitelDrones
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema R Computional science Keuzethema M Physical Computing
Hoort bij domeinR en M
Ook geschikt voor andere vakken: Natuurkunde, O&O
Behandelde onderwerpenAccelerometer, autonome besturing, barometer, BLDC- of BL-motor, brush, carbon fiber, commutator, CTR (Control Regions), DC direct current, ESC (Electronic Speed Controller), fixed wing, flight, controller, flying wing, gyroscoop-sensor, hexacopter, hPa (hectopascal), joystick, luchtspleet, momentkracht,  middelpuntvliedende kracht, milliwatt, no-fly zone, octocopter, payload, pitch-as, quadcopter, roll-as, rotor, rpm, rotations per minute, semi-autonome besturing, spinning, throttle, UAV, Unmanned Aerial Vehicle’, valversnelling, vluchtplan, VTOL, yaw-effect, zend-vermogen, zero angular momentum, zwaartekracht.
BeschrijvingVoordat je de lucht in gaat… In deze lesbrief maak je kennis met drones en met de techniek die nodig is om de eindopdracht te kunnen uitvoeren: een drone laten vliegen volgens een flight plan of vliegplan. De auteur Edwin van der Hee is docent Dronetechniek; hij bereidt aankomende dronepiloten voor op de RPA-L certificering.  

Regels en regeltjes
Tot 1 juli 2020 werd in Nederland onderscheid gemaakt tussen amateurvliegers (recreatie) en professionals, maar dat onderscheid wordt niet meer gemaakt. Vanaf 1 juli 2020 gelden Europese regels. Volgens deze regels worden dronevliegers ingedeeld in twee groepen: de Open categorie en de Specific categorie, elk met hun eigen subcategorieën. Het gewicht (MTOM) van je drone en het type vluchten bepalen tot welke categorie je behoort.
PartnerMBO Schiphol
Aantal lesuren5
Bestand in Teams•             Drones
Drones
TitelCybersecurity
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma E Architectuur
Kernprogramma F Interactie Keuzethema L Netwerken
Hoort bij domeinE2 en F4 Security en L
Behandelde onderwerpenAutorisatie, authenticatie, identificatie, Turingtest, ont- en versleuteling, HTTPS, (a)symmetrische cryptografie, virussen, protocollen, certificaten, malware, DoS-aanvallen, Phishing, social media
BeschrijvingSpoor de boef op met PacketTracer Digitale gegevens hebben waarde en moeten beveiligd worden. Denk aan jouw rapportcijfers, jouw medische gegevens of jouw bankgegevens. Je wilt niet dat die gegevens in foute handen vallen. Dat geldt ook voor digitale diensten op het internet, zoals internetbankieren, e-mail en Whatsapp. Identificatie, authenticatie en/of autorisatie Deze drie begrippen spelen een super­belangrijke rol bij cybersecurity, maar waarin verschillen zij? En hoe pas je ze in de praktijk toe, om er zeker van te zijn, dat jouw gegevens veilig zijn. Dat leer je in deze lesbrief. Ook leer je kwetsbare plekken in de informatievoorziening en andere digitale gevaren tijdig te herkennen. Door ze tijdig met slimme protocollen af te wenden, voorkom je dat ze problemen veroorzaken. Verder leer je hoe je (symmetrische en asymmetrische) cryptografie toepast om e-mail en andere berichten te versleutelen en te ontcijferen.
PartnerCisco, Sogetti
Aantal lesuren25
Bestand in TeamsSogeti
Cybersecurity
TitelVBA
Kernprogramma / KeuzethemaKernprogramma D Programmeren
Hoort bij domeinD
Behandelde onderwerpenVisual Basic for Applications
BeschrijvingProgrammeren in Word en Excel Bijna 90 procent van alle scholen, universiteiten, bedrijven en andere organisaties werken met Microsoft Office. Word en Excel behoren daardoor tot de meest gebruikte programma’s ter wereld. Ook na school kun je er niet omheen. Maar wist je dat Word en Excel ook een zeer krachtige programmeeromgeving hebben? Visual Basic for Applications, kortweg VBA, biedt oneindig veel mogelijkheden om het werken met Office gemakkelijker en efficiënter te maken. Zo kun je je eigen dialoogvensters maken, compleet met tekstvakken en knoppen die precies passen bij je werk. Ook kun je automatische koppelingen leggen tussen een Word-document en Excel of Outlook. Je kunt standaard Office-functies verbeteren, zoals het maken van een brief vanuit het Outlook-adressenboek. Kortom, elke actie, die herhaaldelijk in Word of Excel moet worden uitgevoerd, en die elke keer opnieuw (veel) tijd kost, is met de VBA-taal te automatiseren.  
PartnerMicrosoft
Aantal lesuren10
Bestand in Teams•             Programmeren in VBE
VBA
TitelInternet of Things in samenwerking met Cisco
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema M Physical Computing
Hoort bij domeinM
Behandelde onderwerpenZelf een apparaat ontwikkelen conform de IIE standaard.
BeschrijvingZie website Cisco, vul ik nog aan.
PartnerCisco
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
Internet of Things
TitelUser Experience (UX)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema P User experience
Hoort bij domeinP
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingUX Engineer bepaalt succes van sites, apps en games
Om een apparaat te kunnen bedienen heeft het een gebruikersinterface of ‘user interface’. Of kortweg UI. Elk apparaat heeft een UI, spreek uit als ‘joe-waai’. Vaak bestaat de UI uit veel knoppen en een display, maar soms is de UI niet meer dan een enkele aan/uit-knop met een indicatielampje. Een gemakkelijke, effectieve en efficiënte user interface verhoogt de bruikbaarheid. 

User Experience (UX) gaat nog een stapje verder. Bi jUX gaat het namelijk niet alleen om functionaliteit, maar vooral om de mens, de gebruiker. Begrijpt de gebruiker de UI? Werkt het product zoals de gebruiker verwacht dat het werkt? Is het product zó gemaakt, dat de gebruiker begrijpt welke meerwaarde het biedt? Voelen product en gebruiker elkaar aan? Hoe ervaart de gebruiker de gebruikersinterface, zowel emotioneel, sociaal, cultureel en psychologisch?

Deze criteria zijn niet alleen van belang voor een apparaat, website of app, maar bijvoorbeeld ook voor games. Is een game duidelijk en tegelijkertijd uitdagend genoeg voor de speler? Om een goede gebruikersinterface te ontwikkelen moet je als ‘UX Engineer’ weten hoe een gebruiker denkt. En hoe hij/zij zal reageren op wat jij maakt.   
Partner 
Aantal lesuren6
UX Engineer
TitelNetwerken
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Netwerken
Hoort bij domeinL
Behandelde onderwerpenLAN en WAN, Ethernet en TCP/IP, CAT en RJE, 10BASE-T t/m 10GBASE-T, WiFi en IEEE, protocol multiplexing, OSI-model, Applicatielaag, Presentatielaag, compressie- en versleutelingsprotocollen, IPsec, IPComp, CCP, NetBIOS, Apple Talk, fysieke adressering (MAC-address), AES Encryptie, VPN en OpenVPN, L2TP/IPSEC 
BeschrijvingVan LAN tot WAN Twee computers kun je heel gemakkelijk met elkaar verbinden via een speciale kabel. Je hebt dan een zogenaamd point-to-point netwerk. Nadeel van de point-to-point topologie is de beperking van maximaal twee computers. Wil je meer computers in het netwerk opnemen dan moet je een andere topologie kiezen, bijvoorbeeld een bus- of stertopologie (zie afbeeldingen boven cq. onder). Blijf je binnen je woning of kantoorgebouw, dan spreken we van een ‘local area network’ of LAN, ga je daarbuiten dan heet je netwerk een ‘wide area network’ of WAN.

Behalve via een bedrade topologie communiceert bijna elk netwerk ook draadloos met (mobiele) computers en smartphones. Alle netwerkcommunicatie vindt plaats volgens speciale afspraken. Deze afspraken zijn samengevat in een ‘protocol’. Het meest gebruikte communicatieprotocol is TCP/IP. Wil je bestanden of video’s downloaden dan gebruik je weer andere protocollen.
PartnerCisco
Aantal lesuren10
Bestand in Teams
Netwerken
TitelComputational science
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema algoritmiek, Keuzethema Computational science
Hoort bij domeinG/R
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingSimulatie zegt meer dan laboratoriumonderzoek Biologisch, natuurkundig en sociaal-maatschappelijk onderzoek is tegenwoordig alleen nog maar mogelijk met inzet van computers. Vroeger losten wetenschappers problemen op door middel van theoretische analyses en praktische experimenten. Maar nu werken zij met modellen, algoritmen en simulaties op de computer. We spreken van ‘computational science’, maar ook wel van ‘scientific computing’ en ‘scientific computation’.  Zo kun je in simulaties van de aardschors zien, waar de eerstvolgende tsunami zal plaatsvinden. Evenzo weet een chirurg al op voorhand of een medische operatie zinvol is, nog voordat hij het mes in zijn patiënt zet. Je weet ’s morgens al hoe de financiële beurzen zich die dag gaan ontwikkelen en past je beleggingen daarop aan. Je kunt ruim van tevoren voorspellen of na een voetbalwedstrijd rellen zullen uitbreken en voldoende ME op de been brengen. Verkeersopstoppingen, epidemieën, bevolkingsgroei etc. computational science is toepasbaar in alle domeinen van de maatschappij. Computational science is vooral een kwestie van data verzamelen, waarnemingen in het dagelijks leven, computermodellen bouwen, rekenen met algoritmen en logica en het begrijpen en interpreteren van de uitkomsten.  
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
Computational Science
TitelProgrammeer paradigma
Kernprogramma / KeuzethemaGrondslagen
Hoort bij domeinB
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingTig manieren om te programmeren
Een programmeerparadigma is de manier waarop je een computerprogramma bouwt. Sommige programmeertalen bieden weinig vrijheid en laten maar één programmeerparadigma toe. Maar programmeertalen zoals C#, C++, Java en Scala ondersteunen meerdere programmeerparadigma’s. Zo kun je een app in C# bijvoorbeeld ‘imperatief’ programmeren: dat wil zeggen als een reeks instructies die de computer een voor een uitvoert. Maar in C# kun je ook kiezen voor OOP (Object Oriented Programming) of voor een combinatie van imperatief en OOP. Het eindresultaat zal in alle gevallen hetzelfde zijn, alleen de manier waarop het eindresultaat tot stand komt is afhankelijk van het programmeerparadigma. In dit keuzethema leer je de meest voorkomende paradigma’s kennen:
Imperatief (of procedureel) programmeren
Objectgeoriënteerd programmeren
Functioneel programmerenLogisch programmeren
Symbool- en declaratief programmeren  
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
Programmeer Paradigma
TitelCognitive Computing (CC)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema
Hoort bij domeinI
Behandelde onderwerpenArtificial neural network, Affective computing, Social neuroscience Analytics, Machine learning, Natural language processing, Usability
BeschrijvingComputer functioneert als menselijk brein Cognitive Computing (CC) verwijst naar een systeem van hard- en software, dat functioneert zoals het menselijk brein: denken, voelen, redeneren, beslissen, leren, onthouden, reageren etc. CC is gebaseerd op de verwerking van signalen (Signal Processing) en kunstmatige intelligentie (Artificial Intelligence). De signalen zijn afkomstig van microfoons, camera’s en andere sensors, maar ook van andere computers. Afhankelijk van wat de sensoren waarnemen, neemt de kunstmatige intelligentie beslissingen. Cognitive komt van het Latijnse woord ‘cognoscere’: weten of kennen. Met de ‘IBM Watson’ is IBM een van de eerste en grootste spelers op het gebied van van CC. IBM streeft naar systemen, die op een natuurlijke manier met mensen communiceren en samenwerken met als doel om mensen te helpen betere beslissingen te nemen. Virginia Rometty (President en CEO van IBM) in Fortune Magazine: ‘IBM bouwt aan een platform, een tijdperk, een industrie en creëert daar een markt voor. Onze concurrenten mogen dan al een paar jaar heel geheimzinnig bezig zijn, wij zullen onze ontwikkelingen spoedig openbaar maken.’   
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
CC
TitelPhysical computing (PC)
Kernprogramma / Keuzethema 
Hoort bij domeinM
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingAansturen en regelen In module 1 is kort besproken hoe automatische systemen gerealiseerd worden met behulp van computers, sensors en actuators. Zoals zelfsturende auto’s, de automatische piloot in vliegtuigen, geautomatiseerde productieprocessen etc. Dit zijn voorbeelden van physical computing: systemen die door middel van hard- en software voelen wat er in de wereld om je heen gebeurt en daar vervolgens op reageren. In de praktijk bestaat zo’n systeem uit sensors, die een microprocessor van informatie voorzien, en elektrische ‘apparaten’ die door de microprocessor worden aangestuurd en iets regelen.  Tot de elektrische apparaten behoren bijvoorbeeld lichtdimmers, die het licht van een lamp regelen, elektromagneten, motoren etc. Physical computing is de tegenpool van cloud computing. Is cloud computing niet tastbaar, bij physical computing gaat het om tastbare zaken: een hek dat opent, een 3D printer die iets print, arduino projecten, robots, geautomatiseerde kwaliteitscontrole tijdens een lopende band productie, stemherkenning, medische protheses etc. Over dit soort projecten leer je in het keuzethema ‘Physical computing’.  
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in TeamsONTBREEKT
PC
TitelBusiness Analist (Plantion 1)
Kernprogramma / Keuzethema 
Hoort bij domein 
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingDe veilingklok loopt, maar waar zijn de data? Plantion is een coöperatie, waar bloemisten, hoveniers en detaillisten hun bloemen en planten inkopen o.a. via een veilingklok. Een aantal jaren geleden echter kampte Plantion met een probleem, dat inmiddels door een Business Analist is gedetecteerd en door middel van ICT is opgelost. Jij gaat deze analyse nabootsen en door middel van een ‘Business Case’ een voorstel aandragen hoe het probleem opgelost kan worden. In het tweede deel van deze lesbrief ga je je voorstel uitwerken tot een werkende oplossing, waarin je écht de veilingklok op je scherm te zien krijgt.  
PartnerPlantion
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Zelfde
Business Analist
TitelDatabase Developer (Plantion 2a)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema databases
Hoort bij domeinH
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingStop het veilingaanbod in een database In deel 1 van deze lesbrief heb je een oplossing aangedragen, die je in dit tweede deel als Database Developer verder uitwerkt in de vorm van een database. De Database Developer ontwerpt en bouwt de databases die door een organisatie gebruikt worden. In deze lesbrief ga je als Database Developer een database-omgeving bouwen om het inkoopproces van een bloemen- en plantenhandel te optimaliseren. Je leert de belangrijkste principes van databases, de noodzaak van productcoderingen, je gaat een productendatabase nabouwen in een client-server omgeving, je leert programmeren met MySQL etc.  Tot slot ga je met een speciaal veilingprogramma de uitgewerkte oplossing testen. Op het scherm zie je het productenaanbod uit jouw database voorbijkomen, terwijl er – net als bij Plantion – ook een virtuele veilingklok op je scherm draait. Door die klok op het juiste moment te stoppen beslis je of je een partij bloemen of planten koopt en tegen welke prijs. Ben je te laat dan gaat de koop aan je neus voorbij en koopt iemand anders de partij!  
PartnerPlantion
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Plantion
Database Developer
TitelExcel Specialist (Plantion 2b)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Computational science/ Keuzethema Cognitive computing
Hoort bij domeinR1/ I
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingMet ‘boodschappenlijst’ naar de veiling In deel 1 van deze lesbrief heb je een oplossing aangedragen, die je in dit tweede deel als Excel Specialist verder uitwerkt in de vorm van een spreadsheet. In opdracht van een afnemer van Plantion bouw je een oplossing in Microsoft Excel. De afnemer krijgt elke dag van Plantion een bestand met daarin informatie over het aanbod bloemen en planten, dat op de eerstvolgende veilingdag geveild zal worden. Dit bestand is echter gecodeerd en mist allerlei informatie. Nu wil de afnemer dat jij een oplossing bouwt, waarmee het bestand kan worden gedecodeerd en aangevuld tot een handige ‘boodschappenlijst’, die hij bij de veilingklok kan gebruiken. Deze lesbrief vertelt je stap voor stap hoe je dat doet. Om te controleren of je oplossing ook écht werkt ga je deze met een speciaal veilingprogramma testen. Op het scherm zie je het productenaanbod uit jouw database voorbijkomen, terwijl er – net als bij Plantion – ook een virtuele veilingklok op je scherm draait. Door die klok op het juiste moment te stoppen beslis je of je een partij bloemen of planten koopt en tegen welke prijs. Ben je te laat dan gaat de koop aan je neus voorbij en koopt iemand anders de partij!   
PartnerPlantion
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Plantion ????
Excel Specialist
TitelOntwikkeling van Texas Instruments (TI)
Kernprogramma / KeuzethemaInteractie
Hoort bij domeinF2
Behandelde onderwerpenOntwikkeling ICT middelen
BeschrijvingVan ‘olieboer’ naar high-tech bedrijf
De geschiedenis van TI is interessant, omdat die ook de geschiedenis van de ICT weerspiegelt. In deze Pictio lesbrief ga je dat in de vorm van een aantal opdrachten zelf ontdekken. We beginnen met een duik in de techniek en daarvoor gaan we echt flink terug in de tijd. Dit is immers een lesbrief over het onderdeel ‘geschiedenis van de ICT’. Tot slot ga je in een simulatie-opdracht aan de slag met het functioneren van een organisatie waarin Research & Development een grote rol spelen.  
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Texas Instruments.
Ontwikkeling van Texas Instruments
TitelSamenwerken met Agile & Scrum (MP2)
Kernprogramma / KeuzethemaInformatica-specifieke vaardigheden
Hoort bij domeinA10 Samenwerken en interdisciplinariteit / A12 Informatica-instrumentarium hanteren
Behandelde onderwerpenrequirements, watervalmethodiek, Agile, iteratieve en incrementele ontwikkelmethodiek, Lean, Lean manufacturing, – Scrum, Scrum master, Product owner, Scrum board, Daily standup, Sprint, Review meeting, Burn-down chart, Trello, Jira
BeschrijvingProjectmatig software ontwikkelen – Marktplaats Met een aantal mensen samen software ontwikkelen is iets heel anders dan in je eentje een app programmeren. Uitdagingen die je bij ‘teamwork’ tegenkomt zijn onder andere onderlinge communicatie, specialismen, kennisdeling, taakverdeling (wie doet wat), deadlines etc. Om teamwork in een project goed te organiseren zijn diverse methodieken ontwikkeld, zoals agile en scrum. Ga in de klas aan de slag als scrum master, stel je team samen en ga aan de slag met het project. Dat hoeft overigens geen softwareproject te zijn, want elke projectmatige klus kun je volgens agile of scrum methodiek aanpakken. Marktplaats werkt graag mee om de lessen te verrijken. Via Pictio kan een ICT’er van Marktplaats een gastcollege geven, live of online. Tijdens het college kun je vragen stellen en krijg je een indruk van dit high-end ICT-bedrijf. Ook een (zeer beperkt) bezoek aan Marktplaats behoort tot de mogelijkheden. Vraag je docent.  
PartnerMarktplaats
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Marktplaats Agile
Samenwerken met Agile & Scrum
TitelVoorkomen is beter dan genezen (Sogeti)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Security / Interactie
Hoort bij domeinN / F4
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingVeiligheidslekken vinden in apps en websites
Zowel particulieren als bedrijven zijn gebaat bij een veiliger internet.
Dat biedt kansen voor ICT-bedrijven die zich hierin specialiseren. In deze
lesbrief maak je kennis met zo’n bedrijf en leer je hoe het een
veiliger internetgebruik realiseert voor zijn klanten. Zo stelt de Indonesische ambassade een webapp beschikbaar voor mensen die een visum moeten aanvragen voor hun reis naar Indonesië. In die webapp zat echter een veiligheidslek…  
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Sogeti
Sogeti
TitelBlockchain
Kernprogramma / KeuzethemaProgrammeren
Hoort bij domeinD
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingBlokken en delven Ook al bestaat de blockchain nog maar kort, deze baanbrekende internet-technologie is in zijn korte bestaan uitgegroeid tot een standaard voor het opslaan van vertrouwelijke gegevens. In deze lesbrief ga je aan de slag met Python-code, om de werking van de blockchain in de praktijk te ervaren.
Deze lesbrief bestaat uit 2 lessen: In les 1 maak je met programmacode een blockchain van 25 blokken, waarin je (dummy) gegevens opslaat. In les 2 ga je aan de slag met een eigen coin. Via client-server applicaties laat je meerdere nodes in het blockchain-netwerk ‘Snakecoin’-transacties in de blockchain vastleggen. Ook gaan nodes blokken delven waarvoor zij worden beloond met Snakecoins.
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Bitcoin en ander cryptogeld  
Blockchain
TitelElke seconde telt – ICT redt levens (GBIV)
Kernprogramma / KeuzethemaInteractie/ Informatica-specifieke vaardigheden
Hoort bij domeinF2 Maatschappelijke aspecten/ A11 Ethisch handelen
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingHulpdiensten werken met XML, XSLT en XSD Tijdens rampen en crises is een snelle en efficiënte informatieuitwisseling tussen hulpverleners, ambulancepersoneel en andere ‘ketenpartners’ van levensbelang. Om deze ‘keteninformatisering’ tussen de hulpdiensten te stroomlijnen heeft de overheid een plan voor een nieuw informatieplatform laten ontwikkelen: G-BIV of Geneeskundige Bestuurlijke Informatie Voorziening. De uitdaging daarbij is dat alle ketenpartners verschillende ICT-systemen in gebruik hebben. Daarom is gekozen voor een ‘universele’ taal voor informatieuitwisseling: eXtensible Markup Language (XML). Met deze taal kun je verschillende informatiesystemen op elkaar laten aansluiten: ambulancedienst, GBA (gemeentehuis), BSN-nummer etc. Zo weet het ziekenhuis al ruim voordat de ambulance arriveert wie de slachtoffers zijn en in welke toestand zij verkeren.   
Partner 
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
GBIV
TitelOp juiste moment op juiste plaats (ASK)
Kernprogramma / KeuzethemaInteractie
Hoort bij domeinF1 en F2 Usability / Maatschappelijke aspecten en
Behandelde onderwerpen 
BeschrijvingCommunicatieplatform redt levens en deadlines Een ICT-communicatieplatform of ‘communicatiesysteem’ zorgt ervoor dat de juiste mensen de juiste informatie ontvangen, waar en wanneer zij die nodig hebben. Zo kan een communicatiesysteem worden ingezet om mensen te recruteren en bij elkaar te brengen. Dat ga je zien bij onder meer uitzendbureau Start People, Woningbouwvereniging Vestia en de Koninklijke Nederlandse Reddingsmaatschappij.
PartnerASK Communication Systems
Aantal lesuren 
Bestand in Teams
ASK
TitelVirtual Reality met Oculus Rift (VR1)
Kernprogramma / KeuzethemaKeuzethema Physical computing en Programmeren
Hoort bij domeinM / D
Behandelde onderwerpen 
Beschrijving3D bril opent virtuele werelden In principe is de Oculus Rift niet veel meer dan een smartphone, twee lenzen en een soort duikbril. Maar het effect is fantastisch! Leer in deze korte les alles over de geschiedenis van virtual reality, het ontstaan van Oculus VR en de techniek achter de bril. Ga vervolgens aan de slag met Unreal Engine en bouw je eigen virtuele wereld in 3D.
PartnerOculus VR
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Virtual Reality Deze gaat over naar CoVince!
VR1
TitelWebdesigner bij Marktplaats (MP1)
Kernprogramma / KeuzethemaInformatie / Interactie / Keuzethema’s usability en user experience
Hoort bij domeinC / F/ O / P
Behandelde onderwerpenPrototyperUIUI/UX designerUXUsabilityUser Experiencegebruikersbehoeftengebruikersinterfacemobiele apprequirementsspecificatiestevredenheidsoverzoekwireframe
BeschrijvingBouw interactieve ‘JouwMarktplaats’ pagina Neem een kijkje achter de schermen bij Marktplaats. Designers en PR-medewerkers vertellen hoe zij erachter komen wat bezoekers van hun website belangrijk vinden en of de usability in orde is. Ook leer je hoe zij met slim en doordacht webdesign inspelen op de gebruikersbehoeften. Tot slot ga je een ontwerp maken voor een nieuwe Marktplaats-site, die vooral jongeren moet aantrekken: JouwMarktplaats. Doe je je werk goed en voelt de doelgroep zich aangesproken door jouw ontwerp, dan zullen de bezoekersaantallen toenemen. En dat is de bedoeling! In deze lesbrief heb je je verdiept in de gebruikersinterface en usability van een bekende website. Je leerde over de geschiedenis van Marktplaats.nl en maakte kennis met problemen die komen kijken bij het ontwerpen van een goede GUI. Vanuit de praktijk heb je een eigen omgeving voor Marktplaats ontworpen: ‘Jouw Marktplaats’. Het voorstel is het resultaat van een onderzoek onder leeftijdsgenoten. Het gemaakte voorstel van de leerlingen en het ontwerp kunnen, na voorselectie door de docent, via Pictio aan Marktplaats worden aangeboden. Jaarlijks mogen de beste drie ontwerpen van alle scholen bij Marktplaats op bezoek om hun ontwerp toe te lichten.  
PartnerMarktplaats
Aantal lesuren 
Bestand in Teams•             Marktplaats Webdesign ???  
MP1